WeWorm: AI 2 kunda topgan qurt 1 mlrd telefonni nishonga oldi
Calif tadqiqotchilari AI yordamida WeChat'dagi zero-click qurt tayyorlashdi — qo'ng'iroqqa javob berish ham shart emas. Xavfsizlik o'yini qanday o'zgarganini tushuntiraman.
Bugun xavfsizlik dunyosida katta yangilik chiqdi: kaliforniyalik tadqiqotchilar WeWorm — WeChat orqali tarqaladigan birinchi «zero-click» qurtini namoyish qildi. Eng muhim jihati bu emas. Eng muhim jihati: bu qurtning zaifligini va undan foydalanish kodini sun’iy intellekt ikki kunda yozgan.
Bu nima o’zi?
WeWorm — Californiyadagi xavfsizlik kompaniyasi Calif’ning demo qurti. Sxema oddiy:
- Kimdir sizga WeChat’da qo’ng’iroq qiladi. Siz javob berishingiz shart emas — telefon shunchaki jiringlayotgan paytda ham hisobingiz bosib olinadi.
- Bosib olingan hisobingiz endi o’zi do’stlaringizga qo’ng’iroq qiladi.
- Har bir «qurbon» yangi «hujumchi»ga aylanadi.
Tadqiqotchilar buni uchta telefon bilan ko’rsatishdi: Pixel’dan iPhone’ga, undan yana Pixel’ga — zanjir bir necha soniyada uzatiladi. Zaiflik WeChat’ning VoIP (ovozli qo’ng’iroq) kodidagi xotira buzilishi muammosi ekan. WeChat’da Xitoyda deyarli hamma, butun dunyoda esa 1+ milliard odam foydalanadi.
Nega bu bizning AI suhbatimizga tegishli?
Chunki bu — AI’ning ikki tomonini bir kunda ko’rsatgan voqea.
Yomon yangilik: Calif’ning o’zi yozganidek, bunday qurollar ilgari faqat davlat darajasidagi, yaxshi moliyalashtirilgan jamoalar qo’lida edi. «Katta jamoa oylab ishlagan ishni AI bir haftada bajaradi» — kompaniya shunday ogohlantiradi. Tarixda bunga o’xshash portlash allaqachon bor: WannaCry ham erta oqib chiqqan vositalardan tarqalib, butun dunyo shifoxonalariga zarba bergan edi. «Yarim tayyor versiyani olgan bitta odam ham xuddi shunday halokat chiqarishi mumkin».
Yaxshi yangilik: Aynan shu AI zaifliklarni topishni ham tezlashtirdi. AI bu qurtning zaifligini topgan (2 kunda), Calif jamoasi uni 24-iyulda Tencent’ga xabar qilgan, 28-avgustda esa server tomonida barcha foydalanuvchilar uchun yopilgani tasdiqlangan. AI yordamida topildi — AI yordamida yopildi.
Tadqiqotchilarning asosiy tezisi
Calif’ning xulosasi jamoatchilik kutganidan boshqacha: «AI’ni ayblab, rivojlanishini to’xtatish — noto’g’ri saboq. Zaifliklar baribir mavjud. AI faqat tezligini o’zgartirdi. Yaxshi odamlar ko’p — va agar diqqat qilsalar, AI ustunlikni ularga beradi.»
Va yana bir kuchli da’vat: AQSH va Xitoy ko’p narsada kelisha olmaydi, «milliardlab odamni onlayn xavfsiz qilish shulardan bo’lmasligi kerak».
O’zbekiston o’quvchisi uchun amaliy xulosa
- WeChat’ning yangi versiyalari (Android 8.0.77, iOS 8.0.76) allaqachon himoyalangan — avtomatik yangilashni o’chirmang.
- Bu qurt boshqa messenjerlar uchun ham yozilishi mumkin — Calif aynan shu tadqiqotni davom ettirayotganini aytdi.
- «Ishonchli kontakt» tushunchasi endi himoya emas: do’stingiz hisobi bosib olingan bo’lsa, uning bergan imtiyozlari sizga qarshi ishlaydi.
Bu voqea bizning kanalimizda bir necha bor muhokama qilgan mavzu bilan to’liq bog’lanadi: AI endi kiberhujum vositasi ham, kiberhimoya vositasi ham. Kim tez ishlasa — yutadi.
Manba: calif.io/research/weworm (rasmiy tadqiqot, 08.09.2026) va The New York Times’ning bugungi yoritishi.